Gọi điện về nhà nói gì khi bố mẹ chỉ hỏi "ăn cơm chưa"

Khi bố mẹ chỉ hỏi "ăn cơm chưa", "dạo này có khoẻ không", đó thường không phải vì họ không có gì để nói, mà vì đó là cách thế hệ ấy nói "bố mẹ thương con". Để cuộc gọi về nhà bớt khô, người con có thể chủ động kể trước một chuyện cụ thể, hỏi bố mẹ những câu có chi tiết, giữ một nhịp gọi đều, và chấp nhận rằng có những cuộc gọi ngắn vẫn đủ ý nghĩa.

"Ăn cơm chưa" nghĩa là gì

Với nhiều người Việt lớn tuổi, cái ăn gắn với cái thương. Thế hệ lớn lên trong thời thiếu thốn nhớ rõ cảm giác đói, nên hỏi con có no không là hỏi điều quan trọng nhất. Câu "ăn cơm chưa" cũng là câu chào quen thuộc giữa hàng xóm, họ hàng, không cần trả lời chính xác.

Bố mẹ ít khi nói thẳng "bố nhớ con", "mẹ thương con". Họ nói bằng cách hỏi trời ở đó có lạnh không, có mặc ấm không, tiền nhà có đủ không. Nghe ra được tình cảm trong những câu hỏi ấy là bước đầu để không thấy cuộc gọi nhàm chán.

Vì sao cuộc gọi hay "cụt"

• Câu hỏi đóng. "Bố mẹ khoẻ không?" – "Khoẻ." – Hết chuyện.
• Con ngại kể chuyện khó. Sợ bố mẹ lo, nên chỉ nói "con ổn".
• Gọi vào lúc vội. Gọi lúc đang đi đường, đang làm, nên cả hai đều muốn kết thúc nhanh.
• Thưa và bất thường. Lâu lâu mới gọi một lần nên mỗi cuộc gọi thành "báo cáo", không có mạch chuyện nối tiếp.

Những câu hỏi mở được chuyện

Thay câu hỏi chung bằng câu hỏi có chi tiết. Bảng dưới là vài ví dụ:

Hỏi về kỷ niệm cũng là cách hay: "Hồi bố bằng tuổi con, bố làm ở đâu?", "Hồi mẹ mới cưới, nhà mình ở chỗ nào?". Nhiều người con chỉ qua những câu hỏi này mới biết những chuyện của bố mẹ mà chưa ai kể.

Kể trước, kể cụ thể

Bố mẹ hỏi chung chung một phần vì không biết cuộc sống của con giờ ra sao để hỏi. Hãy kể trước một chuyện cụ thể: hôm nay đi làm có chuyện gì buồn cười, món mới nấu thử, cái cây mới mua để ban công. Gửi kèm một tấm ảnh càng dễ. Bố mẹ có chi tiết để hỏi lại, cuộc gọi tự kéo dài ra.

Về chuyện khó, không cần kể hết, nhưng cũng đừng luôn "con ổn". Một câu như "Dạo này việc hơi căng, nhưng con đang lo được" vừa thật, vừa không làm bố mẹ quá lo, lại cho bố mẹ cơ hội an ủi — điều nhiều bố mẹ rất muốn làm.

Giữ nhịp: đều hơn dài

Một cuộc gọi năm phút mỗi hai ba ngày thường tốt hơn một cuộc gọi một tiếng mỗi tháng. Nhịp đều giúp câu chuyện có mạch: hôm trước mẹ kể đau lưng, hôm nay hỏi lại. Một số cách giữ nhịp:

• Gắn vào một thói quen có sẵn: gọi trên đường đi bộ về nhà, lúc nấu cơm tối, sáng Chủ nhật.
• Gọi video khi có thể. Bố mẹ được nhìn mặt con, nhìn cháu, xem căn phòng con ở.
• Nhóm tin nhắn gia đình. Ảnh, tin nhắn thoại ngắn giữa các cuộc gọi giữ mạch liên lạc.
• Dạy bố mẹ gọi video nếu bố mẹ chưa quen. Lần về quê tới, dành nửa tiếng cài đặt, ghim sẵn tên con lên màn hình.

Ở nước ngoài: gọi về qua múi giờ

Với người đi học, đi làm ở nước ngoài, lệch múi giờ làm cuộc gọi khó hơn: bên này đi ngủ thì bên kia vừa dậy. Một vài cách nhiều người đã dùng:

• Chọn một khung giờ "giao nhau" cố định, ví dụ sáng sớm cuối tuần bên mình là tối bên nhà. Ghi rõ giờ của cả hai nơi để bố mẹ khỏi nhầm.
• Tin nhắn thoại thay cho cuộc gọi trực tiếp vào ngày bận: bố mẹ nghe được giọng con, trả lời lúc tiện.
• Gửi ảnh một ngày bình thường: bữa ăn, con đường đi học, cửa sổ phòng. Bố mẹ hình dung được cuộc sống của con và có chuyện để hỏi.
• Báo trước những tuần bận như thi cử, dự án lớn, để bố mẹ không lo khi con gọi thưa hơn.

Những dịp không nên bỏ lỡ

Sinh nhật bố mẹ, ngày giỗ ông bà, đêm Giao thừa, ngày bố mẹ đi khám bệnh hay có việc quan trọng. Một cuộc gọi đúng hôm ấy — kể cả chỉ vài phút — thường được bố mẹ nhắc lại với họ hàng rất lâu. Có thể ghi những ngày này vào lịch điện thoại kèm lời nhắc trước một ngày.

Những cuộc gọi có "việc"

Gọi điện không nhất thiết chỉ để hỏi thăm. Cùng nhau làm một việc qua điện thoại làm cuộc gọi tự nhiên hơn:

• Nhờ mẹ hướng dẫn nấu một món trong lúc con đang nấu thật.
• Hỏi bố cách sửa vòi nước, thay bóng đèn, chọn mua một món đồ.
• Cùng xem một trận bóng, một chương trình ca nhạc và nhắn tin bình luận.
• Đọc cho bố mẹ nghe một bài báo về quê, một tin vui của họ hàng.
• Cho cháu nói chuyện, hát, khoe tranh với ông bà.

Được nhờ vả là một niềm vui lớn với nhiều bố mẹ lớn tuổi — họ thấy mình vẫn có ích với con.

Khi bố mẹ lo quá hay hỏi dồn

Có bố mẹ hỏi mãi chuyện lương, chuyện bao giờ lấy vợ lấy chồng, chuyện sao chưa có con. Không cần cãi, cũng không cần né cuộc gọi. Trả lời ngắn, nhẹ, rồi chuyển chủ đề sang điều bố mẹ thích: "Chuyện đó con đang tính, mẹ ạ. Mà vườn nhà mình mùa này có hồng chưa?". Nếu câu hỏi làm mình tổn thương, có thể nói thẳng một lần, bình tĩnh, vào lúc cả hai không mệt.

Góc nhìn hôm nay

Người trẻ đi làm xa, ra nước ngoài ngày càng nhiều, và cuộc gọi về nhà trở thành sợi dây chính nối với bố mẹ. Một cách nhỏ để thử từ tuần này: chọn một khung giờ cố định, ghi vào lịch, mỗi lần gọi chuẩn bị sẵn một chuyện để kể và một câu hỏi cụ thể để hỏi. Sau một tháng, nhiều người thấy cuộc gọi đã thành điều cả hai cùng chờ.

Nếu bố mẹ ở một mình và có dấu hiệu buồn chán, hay quên, sụt cân, nên nhờ người thân gần đó ghé thăm và đưa bố mẹ đi khám. Cuộc gọi đều đặn cũng là cách sớm nhận ra những thay đổi này.